Trên chiếc giường tầng hai, anh Nam đang nằm nghe một bản nhạc
tiếng anh và nghêu ngoao hát theo, đôi mắt anh lim dim, đầy vẻ đam mê, tâm
trạng. Có vẻ như anh chẳng mấy bận tâm đến công việc của đám đàn em cho lắm, bởi
với anh, những việc đó đã quá đỗi quen thuộc trong suốt cả mấy năm học vừa qua
rồi.
Người nào làm việc người nấy, không khí trong phòng bấy giờ tập
trung và nghiêm túc lắm.
“Cạch…cạch…cạch…”, chợt có tiếng gõ cửa vang lên gấp gáp như ma
làm. Mọi người trong phòng hốt hoảng, ai nấy đưa mắt nhìn nhau ngơ ngác. Tiếng
gõ cửa rất mạnh và gắt gao, xem ra người khách này không được lịch sự và thiện
cảm cho lắm thì phải. Âm thanh ấy cũng gây cho anh Nam một phản ứng rất khác
thường. Như một phản xạ có điều kiện, anh vội tắt đài, rồi nằm áp sát vào
tường, im lặng và bất động hệt như một người đang ngủ say vậy. Sự ngụy trang
của anh hoàn hảo đến nổi, nếu đứng bên dưới nhìn lên thì người ta sẽ lầm tưởng
là ở trên đó không hề có người.
Giường của Hoài ở ngay cửa ra vào, nghe tiếng gõ cậu liền thò
tay ra mở chốt để xem ai. Một người phụ nữ trung niên, to béo và ăn mặc diêm
dúa ló đầu vào. Lớp phấn trang điểm dày, cặp môi đỏ chót và đôi lông mày kẻ đậm
càng khiến cho khuôn mặt bà ta nom giống như một chiếc mặt nạ sân khấu tuồng.
Người đó khoác cái túi da cá sấu màu đen, đôi bông tai vàng đeo lủng lẳng, nom
ra dáng một bà chủ lắm.
- Cho cô hỏi, đây có phải phòng 102 không vậy? – Người phụ nữ
hỏi, giọng vang vang và có vẻ dọa nạt.
- Dạ phải! – Hoài đáp, mắt vẫn nhìn người khách lạ một cách dè
chừng.
- Nam nó có ở nhà không cháu? – Bà ta lại hỏi ngay, không để cho
Hoài kịp suy nghĩ gì thêm.
Đoán là người nhà của anh Nam đến tìm, Hoài chỉ tay lên chỗ anh
đang nằm, nhanh nhảu:
- Dạ có! Anh Nam kia!...
Người đàn bà nghe vậy thì cả mừng, đẩy mạnh cánh cửa rồi xông
thẳng vào phòng như một cơn lốc. Sau khi dừng lại giữa phòng và đưa cặp mắt to
hung dữ để quan sát một lúc, bà ta bước thình thịch đến chỗ giường anh Nam đang
nằm, cất tiếng rổn rảng:
- Nam ơi! Dậy cho u gặp tí!
Cực chẳng đã, anh Nam ú ớ lên vài tiếng, rồi miễn cưỡng ngồi
dậy, vươn vai ngáp vặt như thể vừa mới tỉnh ngủ. Với một vẻ mặt buồn rười rượi,
anh bám hai tay vào thành giường, chậm rãi tụt xuống. Anh đứng khúm núm đứng
trước mặt người đàn bà kia, ngượng ngùng sửa lại trang phục cho ngay ngắn. Thái
độ anh lấm lét, nom chẳng khác nào một đứa trẻ bị bắt quả tang khi đang hái
trộm trái cây trong vườn nhà người ta vậy.
Những người trong phòng vẫn còn thắc mắc và chưa thể hiểu mối
quan hệ giữa anh Nam và người đàn bà kia là như thế nào. Đã xưng hô thân mật
như thế, hẳn là phải quen biết từ lâu, và cũng có thể là người nhà. Nhưng nếu
là người nhà, thì tại sao anh Nam không vui mừng mà lại tỏ ra sợ sệt như thế?
- Chào u! – Anh Nam chào người đàn bà kia bằng một giọng lí nhí,
mắt nhìn như dán xuống nền nhà.
- Ờ!...Thế nào! Đã có tiền trả cho u chưa con?...
Anh Nam giật thót mình, mặt anh tái hẳn đi. Như một chú Khỉ con
tăng động, anh đưa tay lên gãi đầu sồn sột, rồi cất giọng khẩn khoản:
- U cho con khất thêm ít nữa! Thời gian này con bận quá!...
Người đàn bà lập tức trợn mắt, hai hàng lông mày xếch lên nom
rất dữ tợn:
- Không khất nữa! Mày đã lừa tao bao nhiêu lần rồi hả! – Bà ta
đột ngột thay đổi cách xưng hô – Mày đã sắp tốt nghiệp đến nơi. Thử hỏi ra
trường rồi thì tao biết đi đâu mà tìm bây giờ? Bữa nay may là tao còn run rủi
gặp được mày đấy. Chứ nếu mày biến đi chỗ khác rồi thì tao còn biết làm sao kia
chứ?...
Bây giờ thì mọi người đã hiểu sự tình, nhưng ai cũng im
lặng mà không dám ho he gì cả.
Anh Nam và người đàn bà kia thì vẫn tiếp tục lời qua tiếng lại,
đôi co một lúc rất lâu. Chủ nợ thì lớn tiếng dữ tợn, còn giọng điệu anh Nam thì
khẩn khoản, van nài. Nghe anh Nam gọi bà ta là “U Tình”, Hoài nghĩ: “Bà ta tên là
Tình!”.
Cả phòng nín thở lắng nghe cuộc đối thoại giữa hai người với một
sự tò mò khó cưỡng. Đối với các tân sinh viên, cái gì, chuyện gì cũng mới lạ,
cũng gây cho họ sự tò mò và chú ý cả.
Lúc này u Tình nhìn thẳng vào mắt anh Nam, hỏi rành rọt như đang
thẩm vấn:
- Thế nào hả? Con có muốn u báo cáo lên phòng đào tạo của trường
không?...
Một đốm sáng xanh lè như tia chớp lóe lên trong mắt anh Nam đầy
sợ hãi, giống như mắt của một con nai khi bị sư tử dồn vào ngõ cụt, đường cùng.
Dáng điệu của anh nom càng sợ sệt, khúm núm hơn, chẳng có vẻ gì là một anh cử
nhân tương lai nữa. Anh cứ nuốt nước bọt, ậm ừ trong cổ họng như bị mắc nghẹn
mà không nói nên lời. Có vẻ như sự sợ hãi và lo lắng đã làm cho anh mất hết tự
chủ rồi thì phải.
- Con van u!...Xin u đừng báo!...Con hứa là ngày mai sẽ kiếm
tiền để trả cho u ngay! – Anh Nam chắp hai tay trước ngực, miệng méo xệch như
sắp khóc.
Người đàn bà kia nghe vậy thì lập tức tươi cười mà tỏ vẻ hài
lòng lắm. Bà ta lại cất giọng giả lả mà rằng:
- Nếu vậy thì được! Nhưng nhớ là không được lừa u nữa đấy
nhé!...
Thoát được màn tra tấn tinh thần, anh Nam vui sướng dạ dạ liên
hồi.
Lúc ra về, cầm lấy nắm đấm cửa rồi, bà ta còn quay người lại,
dọa:
- U giao hẹn cho con lần cuối. Nội trong ngày mai, làm cách nào
thì u không cần biết, nhưng con phải mang tiền trả cho u. Nếu không thì đừng có
trách u nhé!...
- Vâng! Vâng! U cứ yên tâm!…
Cánh cửa đã khép lại, người đàn bà kia cũng đã ra về, nhưng anh Nam
thì vẫn đứng đó, thẩn thờ như người mất hồn. Rồi trong cơn thất vọng ê chề, bất
giác anh hét to lên một tiếng khiến ai nấy đều phải giật mình, hai cánh tay thì
vung lên loạn xạ như một người say rượu. Có lẽ là anh đang rất tức giận, cả lo
lắng và xấu hổ nữa. Cuộc chạm trán bất ngờ với người chủ nợ đã đẩy anh vào một
tình thế tiến thoái lưỡng nan, và rồi bao nhiêu uy phong của anh trước các tân
sinh viên cũng theo đó mà mất hết.
Sẵn có lòng trắc ẩn, Hoài cảm thấy tương hại anh lắm. Cậu muốn
nói với anh một vài câu gì đó để an ủi, nhưng rồi lại im lặng. Cậu nghĩ mình
còn quá non nớt để có thể khuyên nhủ một người già dặn và có nhiều kinh nghiệm
sống như anh.
Rồi đột ngột ánh mắt như ngây dại của anh Nam hướng về chỗ Hoài
đang ngồi.
- Tại sao cậu lại mau miệng thế? Sao lại nói anh đang có mặt ở
phòng? – Anh Nam nói và giận dữ bước tới.
- Em có biết gì đâu? Thấy bà ấy hỏi thì em cũng trả lời vậy
thôi! – Hoài cãi, tuy vậy cậu vẫn cúi mặt xuống vì thấy mình cũng phần nào có
lỗi trong chuyện này.
- Cậu có biết là cậu đã làm hỏng bao nhiêu việc của tôi rồi
không? Ngày mai nếu mà không có tiền trả thì bà ta sẽ báo cáo lên phòng đào
tạo. Như thế cũng đồng nghĩa với việc tôi sẽ không được xét tốt nghiệp nghe
chửa!
Sự lo lắng khiến cho anh Nam gần như quẩn trí, bất thình lình
anh xoay người, chộp ngay lấy vai Hoài, gào lên:
- Giờ thì biết xoay đâu ra tiền để ngày mai trả cho bà ấy bây
giờ. Về quê thì không kịp. Mà cũng không thể vác mặt về nhà lấy tiền được nữa,
vì tuần trước mới về rồi?!...
Rồi cũng bất chợt như hành động quá khích của mình vừa rồi, anh
buông Hoài ra và ngồi phịch xuống giường, gục đầu ủ rũ. Cái dáng điệu gầy gò
của anh vì thế mà nom càng thêm thiểu não, tội nghiệp như gà con dưới mưa.
Mấy người trong phòng thấy thế thì cũng tỏ ra bênh vực anh Nam,
họ quay ra phản đối Hoài, mỗi người một câu trách cứ.
Thấy mình bổng dưng trở thành kẻ tội đồ, ức quá không chịu được,
Hoài đỏ mặt tía tai, phụng phịu:
- Ai bảo anh nợ! Nợ thì người ta đến đòi chứ sao?...
Anh Nam cười gằn, mở to mắt nhìn chằm chằm vào mặt Hoài, nói gằn
từng tiếng:
- Rồi cậu xem… Không nợ… không phải là sinh viên nhé!
- Em thì chẳng bao giờ nợ!
- Hừ! Để xem cậu được bao lâu! Chắc là cũng chẳng lâu lắm đâu! -
Anh Nam hậm hực vỗ mạnh tay vào thành giường, nhe nanh gầm gừ.
o0o
Quán cơm u Tình nằm ngay đối diện với cổng ra vào ký túc xá của
trường đại học. Đó là một ngôi quán nhỏ, diện tích chỉ chừng chưa đầy ba chục
mét vuông. Bước vào bên trong, sẽ nhìn thấy các bức tường được quét ve màu
xanh, không đến nổi cầu kỳ, nhưng nó cũng gợi lên cho người ta cái cảm giác
sạch sẽ và thoáng mát. Trần nhà thì loang lổ những vệt màu nâu nâu vì ám khói
bếp, chẳng được thẩm mỹ cho lắm, nhưng sinh viên vốn đơn giản, cho nên cũng
chẳng mấy ai để ý và phàn nàn về điều này cả. Hai bên bức tường đối diện, mấy
cây quạt tường cứ thế chạy hết tốc lực suốt ngày, nhất là vào những ngày hè
nóng nực. Quán được ngăn ra làm hai phần, phần nhỏ hơn ở phía trong thì dùng
làm bếp nấu và nơi đựng rau củ, thực phẩm, phía ngoài là chỗ ngồi cho thực
khách. Để tiết kiệm diện tích, bàn ghế được người ta kê sát vào nhau, đến nỗi
muốn len chân cũng khó. Bên hông quán còn có một ngôi hàng chè chén con con.
Sau bữa ăn, thường thì khách lại tạt qua đó, ngồi uống nước chè, hút điếu
thuốc, hoặc có thể ăn thêm bánh, trái cây gì đó tùy ý. Quán do một cô bé người
nhà trông nom. Như vậy là ngoài tiền chẵn để đóng quán ăn, những đồng tiền lẻ
của cánh sinh viên cũng được tận thu và chảy vào túi nhà u Tình hết. Vì vị trí
đắc địa và tiện lợi như vậy mà quán u Tình luôn tấp nập sinh viên ra vào. Vả
lại ở đây giá bán cũng phải chăng, thức ăn lại ngon và hợp khẩu vị.
Điều quan trọng nữa là quán cho sinh viên nợ tiền, đến cuối tháng mới phải trả.
Nước chảy chỗ trũng, với nhiều lợi thế như vậy, quán u Tình nghiễm nhiên trở
thành sự lựa chọn lý tưởng của sinh viên, nhất là cánh đàn ông, con trai.
Ký thúc xá trường đại học, chiều thứ bảy. Bữa nay Hoài không đi
chơi đâu, anh định ăn xong thì về phòng nghỉ một lúc rồi sau đó lên thư viện
đọc sách. Anh đóng cửa phòng, chậm rãi men theo những bậc cầu thang được xây
theo hình gấp khúc để đi xuống sân ký túc. Khoảng sân rộng, giờ này chỉ lác đác
mấy bóng người. Hoài cắm cúi bước đi, chiếc áo gió khoác hờ xoè rộng, tiếng đế
giày lộp cộp gõ xuống nền gạch bê tông vang lên đều đều. Ra đến cổng ký túc xá
thì bắt gặp Long đang từ đằng xa đi lại. Long học cùng lớp với anh, người Phú
Thọ, nhà xa cho nên tuần này cậu ta ở lại không về. Long đút hai tay vào túi
quần, kéo lệt sệt đôi giày da há mõm đã từ lâu không đánh xi, mặt tiu nghỉu như
mèo bị cắt tai.
Vừa thoáng thấy Hoài, cậu ta nhướn cặp lông mày đẹp như vẽ, hỏi
ngay:
- Cậu đi ăn đấy à?
- Ờ! Giờ này không đi ăn thì đi đâu! – Hoài đáp dấm dẳng.
Long đứng chắn trước mặt Hoài, hoa chân múa tay trò chuyện lởi
xởi, áng chừng thân thiện lắm. Một lúc sau, cậu ta gãi đầu gãi tai, rồi quyết định đánh bài ngửa:
- Tớ nói thật này!...Cho tớ đợ một bữa nhé!...Tiền gia đình chưa
kịp gửi. Tớ đã đến hạn thanh toán từ tuần trước, u Tình chỉ cho nợ mấy hôm. Bữa
nay nếu không trả thì u nhất quyết không cho ăn nữa!…
Hoài nhíu mày:
- Chuyện này thì!...
Chưa để Hoài nói hết câu, Long đã nắm lấy tay, năn nỉ:
- Cậu giúp tớ, chừng vài ba hôm thôi. Gia đình gửi tiền ra là tớ
sẽ thanh toán ngay cho cậu!...
Giọng Long khẩn thiết, van nài như khi khất nợ. Hoài động lòng:
- Thôi được! Nếu vậy thì cậu cứ đi ăn với tớ. Chẳng cần phải
tiền nong gì đâu! – Hoài phẩy tay rồi bước nhanh về phía trước.
Vài hôm sau, lại có thêm mấy người bạn cùng phòng đi ăn ké với
Hoài nữa, lý do cũng vì hết hạn đóng tiền như Long. Được vài tuần như thế. Đến
tuần thứ ba, trong lúc Hoài đến ghi sổ, u Tình đã nói với cậu:
- Tiền đóng tháng trước của cháu đã hết rồi. Bây giờ đã sang
tháng khác, có nghĩa là cháu đã bắt đầu phải ăn chịu. Một mình Hoài thì u châm
chước cho, nhưng nếu cháu cứ dẫn cả đoàn đến ăn như thế thì u không đồng ý đâu!
Quán u nhỏ, lại thiếu vốn. Cháu thông cảm cho u nhé!...
o0o
Thế rồi lời tiên tri mà anh Nam từng nói trước đây đã không phải
đợi lâu để được ứng nghiệm. Đến cuối năm thứ nhất, Hoài đã bắt đầu phải ghi nợ
quán ăn một cách thường xuyên. Cứ tháng nọ nợ đặp vào tháng kia, tháng sau trả
cho tháng trước, chứ chẳng thể nào thanh toán ngay trong tháng như trước kia
được nữa. Có đợt, phải vài ba tháng cậu mới thanh toán được một lần. Thời gian
đầu mới vào học, cậu chi tiêu rất chừng mực và đúng kế hoạch, gia đình cũng gửi
tiền đều, không phải thiếu thốn thứ gì cả. Nhưng rồi những khoản chi tiêu khác
cứ lần lượt phát sinh như sinh nhật, đi chơi dã ngoại, chiêu đãi bạn bè…Tất cả
đều nằm ngoài kế hoạch mà cậu đã dự kiến ban đầu.
Tình cảnh đó cũng khiến Hoài cảm thấy đôi chút lo lắng. Nhưng
rồi mọi thứ vẫn ổn, vấn đề chỉ là lùi lại thời gian thanh toán, còn thì bản
chất vấn đề vẫn như nhau cả. Điều cậu không ngờ tới, đó là những khoản nợ cứ
thế dồn lại, đến một lúc nào đó sẽ mất dần khả năng thanh toán, trong kinh tế
học người ta vẫn thường hay gọi là “Nợ xấu” vậy.
Cứ đến giờ tan học thì quán cơm u Tình lúc nào cũng đông nghịt
những người. Bữa nay người ta còn phải kê thêm mấy cái bàn nữa cho khách ngồi
tràn cả ra vỉa hè để ăn cơm. Bên trong quán, tiếng cười nói ồn ào, tiếng bát
đĩa và thìa muỗng va vào nhau lách cách. Tiếng gọi thức ăn í ới từ bàn nọ lan
sang bàn kia. Mùi xào rán, mùi thức ăn bốc lên thơm lừng, quyến rũ.
Lúc này Hoài cũng đang ngồi ăn ở góc phòng. Đang ăn dở, anh
ngẩng đầu lên gọi:
- U cho thêm đĩa rau, với lại bát canh nữa nhé!...
Lát sau, ông chủ quán bê rau và canh đến. Sau khi đã cẩn thận
đặt những thứ Hoài vừa gọi xuống bàn, ông bắt đầu cất giọng rề rà:
- Đã đến hạn thanh toán từ lâu, hôm nay hoặc ngày mai cậu trả
tiền dùm tôi nhé! – Ông dừng lại vài giây, rồi nói tiếp với vẻ mặt ỉu xìu - Cậu
thương lấy tôi! Con mụ vợ tôi thì cậu biết rồi đấy, nó hung dữ như sư tử cái
ấy. Tôi mà không đòi được tiền, lằng nhằng là mụ cắt tai tôi như cắt tai một
con Thỏ ngay!...
Ông chồng nói rồi đưa ánh mắt về phía bà vợ đang đứng sau quày
hàng. U Tình tóc búi củ hành, tay cầm dao bầu chặt thịt, trước ngực đeo cái tạp
dề như tấm áo giáp hộ thân, nom hùng dũng và uy nghiêm chẳng khác nào một hộ
pháp kim cương cả. Ông chủ quán tuy cũng to béo chẳng khác gì vợ mình, nhưng dũng
khí thì lại kém xa. Lúc nào ông ta cũng đi đứng khép nép, nhũn như chi chi và
sợ vợ một phép.
Hoài đang định múc canh ăn, thấy nhắc đến chuyện nợ nần thì đặt ngay
cái muỗng xuống mà không muốn ăn tiếp nữa. Anh mím chặt môi và nhìn chằm chằm xuống chân bàn, nét mặt lộ rõ
vẻ khó chịu.
- Cậu đã hứa với tôi nhiều lần rồi mà vẫn chưa thấy thanh
toán. Lần này cậu phải chịu khó viết cho tôi tờ giấy nợ và cam kết ngày trả. Để
tôi còn có cái mà ăn nói với mụ vợ nhé! – Ông chủ vẫn tiếp tục thẻ thọt. Rồi
theo thói quen của một người sợ vợ kinh niên, ông lại đưa mắt lấm lét nhìn về
phía bà vợ lúc này vẫn đang đứng ở mãi tận đằng xa.
Sự sợ hãi của ông ta quả là đã có sức lan truyền sang cả Hoài.
Cậu đã nhiều lần bắt gặp u Tình cùng với mấy người nhà nữa, túm áo, lôi cổ
những người mắc nợ mà chửi rủa thậm tệ ngay trước cổng trường. Trong khi ấy, các
cô nàng xinh đẹp thì vẫn cứ nườm nượp đi qua về lại như bươm bướm. Cái gương
tày liếp nhất chính là anh Nam hồi trước, suýt nữa thì anh đã không được xét
tốt nghiệp vì bà vào tận phòng đào tạo để tố cáo chuyện nợ tiền. Đến đó thì Hoài
không dám nghĩ tiếp nữa. Trán cậu lấm tấm mồ hôi, chẳng phải vì không gian bên
trong quán nóng bức và chật chội, mà vì những viễn cảnh không mấy tốt đẹp mà
cậu đang hình dung ra trong đầu mình.
Sau phút đắn đo, và dù có vẻ không hài lòng lắm, Hoài tặc lưỡi:
- Thôi được! Viết thì viết. Có gì mà phải ngại!...
Rồi cậu quay sang nhìn ông chủ quán lúc này vẫn đang khom lưng
và nghệt mặt ra vì chờ đợi:
- Phiền chú cho mượn giấy bút luôn một thể!...
Chủ quán mừng rỡ, liền chạy đi lấy ngay. Lát sau ông ta quay lại
với một tờ giấy kẻ ô li và cây bút bi trên tay. Hoài kê tờ giấy lên cuốn sổ nợ,
bóp trán suy nghĩ, rồi bắt đầu cắm cúi viết. Chỉ chừng mấy phút sau, tờ giấy nợ
dài gần một trang đã được viết xong.
Ông chủ quán cầm lên, đọc lướt qua, rồi gật đầu hài lòng:
- Đúng là chữ nghĩa của cử nhân tương lai có khác. Rõ ràng, khúc
chiết. Cứ gọi là đâu ra đấy!...
Rồi ông ta đặt một bàn tay nặng chình chịch như đá lên vai Hoài,
cười hề hề:
- Cậu thông cảm! Bất đắc dĩ mà tôi mới phải làm như vậy. Cũng
tại vì con mụ vợ nhà tôi nó hung dữ quá!...
Trên đường trở về ký túc xá, Hoài cắm cúi bước đi mà lòng những ngổn
ngang tâm sự. Câu nói ngày nào của anh Nam lại chợt vẳng bên tai: “Rồi cậu xem!
Không nợ không phải là sinh viên nhé!”. Ôi! Lời tiên tri kia bây giờ quả là đã
ứng nghiệm rồi vậy.
