- Phong đó hả cháu? Sao sang muộn vậy?...
Dứt lời, ông đặt cái bình tưới nước xuống sân nghe đánh “cạch”
một tiếng, rồi tất tả đi ra để mở cổng cho khách. Vốn quý mến Phong, cho nên
mỗi lần thấy anh đến chơi, ông đều tỏ thái độ đón tiếp nhiệt tình như vậy. Bữa
nay lạnh, ông cụ tùm hum trong chiếc áo khoác dạ màu đen, trên đầu, cái mũ len
đội sùm sụp che đến gần hết cả vầng trán rộng. Cách ăn vận lùm xùm đó càng có
cảm giác khiến cho ông trở nên thấp lùn hơn khi đứng cạnh một Phong cao lớn,
lênh khênh.
- Cháu từ Hà Nội hay ở cơ quan sang?
Ông cụ lại hỏi trong lúc Phong dắt xe máy vào trong sân. Ông vẫn
giữ được cái lối ăn nói khiêm nhường quen thuộc mà nhiều lần anh đã từng được
nghe ấy. Vùng này là ngoại thành, do cách xa trung tâm thành phố, cho nên dân
địa phương vẫn tự nhận mình là người nhà quê. Đối với họ, vùng đất phía bên kia
sông Hồng mới là thành phố, và những con người sống ở đó mới đáng được gọi là
dân Hà Thành chính hiệu.
- Dạ! Cháu từ Hà Nội sang! – Phong bật chân chống xe xuống sân,
rồi mỉm cười, từ tốn đáp – Cháu về Hà Nội từ hôm thứ bảy, xong việc ở bên đó
mới lại sang đây.
- Vậy hả! – Ông cụ cười cười, tay vẫn không ngừng đưa đi đưa lại
cái bình tưới có gắn vòi hoa sen. Những tia nước li ti bắn ra làm ướt đẫm những
cây hoa quỳnh, cây lan và đám bonsai trong chậu. Dưới sức nặng của những giọt
nước trong suốt, những chiếc lá non tơ xao động như đang run rẩy trong cơn gió
lạnh của buổi chiều đông.
- Chú tưới cây ạ? – Phong hỏi chiếu lệ, rồi lại đứng xem ông cụ
làm việc.
- Ờ! Niềm vui tuổi già mà cháu! Nghỉ hưu, cũng chẳng biết làm gì
cho khuây khỏa! – Áng chừng còn định nói thêm điều gì nữa, nhưng rồi nghĩ sao
đó, ông lại im lặng và cúi xuống tiếp tục công việc của mình. Ông cụ vốn tính
vui chuyện, mỗi lần gặp Phong đều hỏi han đủ thứ. Nào là hỏi thăm sức khỏe bố
mẹ anh ở quê, rồi chuyện học hành, công việc. Từ khi đi làm ngoại tỉnh, vì bận
công chuyện cho nên Phong cũng ít có dịp đến đây chơi và trò chuyện với ông cụ
hơn.
Trời đã nhập nhoạng tối, phía nhà đối diện và hàng xóm quanh đây
cũng đã lên đèn. Ánh điện sáng rỡ khoác lên khu phố nhỏ một diện mạo hoàn toàn
mới - khác hẳn với hình ảnh đìu hiu của nó ban ngày - vừa lung linh, vừa gợi
lên trong tâm tưởng Phong một cảm giác gì đó thật là dịu dàng, ấm cúng.
Ông cụ cất cái bình tưới nước vào chỗ góc sân, rồi đi vào trong
nhà để bật điện lên. Ánh đèn neon xanh lè chiếu sáng cả không gian phòng khách.
Từ ngoài sân đã có thể nhìn thấy bộ bàn ghế salon nan kiểu cũ được kê ngay gần
lối ra vào, cái ti vi nhỏ hiệu sanyo đặt trên nóc tủ phía sau, và cả chiếc đồng
hồ quả lắc trên tường đang chậm rãi điểm từng tiếng một…tất cả đều đã trở nên
rất đỗi quen thuộc đối với Phong từ lâu.
- Cháu vào trong nhà đi! Thái nó đang ở trên gác ấy! - Ông cụ giục,
rồi nheo nheo mắt nhìn Phong đầy vẻ trìu mến.
- Dạ!
Thái – Bạn Phong – là con thứ hai trong số ba người con của ông
cụ. Chị gái đã lấy chồng vài năm trước, sau Thái còn có cô em gái tên Yến Vi
nhỏ hơn cậu chừng năm, sáu tuổi gì đó nữa. Phong chào ông cụ rồi đi qua cái
phòng khách rộng để lên tầng hai.
Đến chân cầu thang, anh bắt gặp Yến Vi đang đứng là quần áo ở
đó. Cô gái đứng lom khom, mái tóc dày và đen mượt xõa xuống một bên bờ vai tròn
lẳn. Âm thanh bàn là xèo xèo, sau mỗi chuyển động của cánh tay cô, hơi nước từ
đó lại bốc lên mù mịt như hơi sương. Hồi còn là sinh viên đại học sang nhà Thái
chơi, lúc ấy Yến Vi còn là một cô bé học lớp bảy gì đó. Gặp anh, cô bé cứ thẹn
thùng, lấm lét nhìn rồi lại lẩn nhanh vào trong phòng nói chuyện rì rầm với mẹ.
Vậy mà giờ đây Yến Vi đã lớn phổng lên thành một cô gái xinh đẹp rồi. Đã năm
năm trôi qua rồi còn gì.
- Anh Phong sang chơi? – Yến Vi bẽn lẽn chào bằng một giọng
thanh thanh. Tiết trời se lạnh làm cho má cô hồng thêm, làn môi cũng thắm lại
dù không tô son. Cô liếc nhìn Phong như để cố tìm ra những nét đổi thay nơi
anh. Với tất cả sự nhạy cảm của một cô gái mới lớn, cô nhận thấy anh vẫn đẹp
trai như trước, có điều bây giờ nom phong trần hơn, và từ bên trong con người
ấy, lúc nào cũng toát lên một phong thái tự tin, rắn rỏi.
Phong dừng lại, hỏi thăm Yến Vi vài câu xã giao rồi đi thẳng lên
tầng trên. Tiếng bước chân của anh dội lên cầu thang gấp gáp, như tâm trạng háo
hức của một người đi xa khi trở lại lối quen xưa.
Thái đang ngồi đọc
sách chỗ chiếc bàn làm việc kiểu Nhật mà cậu vẫn ưa thích. Trên bàn có kê một
cái kệ con con để đầy ắp những sách, những cuốn sách quý mà hồi xưa Thái đã
dành ra rất nhiều thời gian để sưu tầm và tìm mua. Anh vẫn có thói quen vừa đọc
sách, vừa ghi chép lại những ý tưởng hay và tâm đắc để cho dễ nhớ. Có vẻ như
Thái đang rất nhập tâm, cặp lông mày hơi xếch và xanh rì của anh nhíu lại một
cách đầy suy tư, mộng tưởng.
Thái ngẩng đầu lên, ngớ người
ra mất vài giây.
- Cậu về từ lúc nào vậy? – Thái bật dậy, nói như reo. Rồi với vẻ
hấp tấp, anh bước nhanh tới và chộp lấy vai bạn mình mà lắc lắc một cách vồn
vã.
- Mình về từ lúc nãy. Song đứng dưới sân nói chuyện với ông cụ
một lúc! – Phong đáp với giọng ôn tồn, vốn là bản tính của anh xưa nay.
Thái khoác tay bạn, vừa đi vừa nổ lốp bốp như pháo:
- Thế nào? Công việc của cậu ở đó thế nào, có ổn không?...
- Chỉ tàm tạm thôi. Xem chừng cũng không ổn lắm đâu! Dù sao công
việc đó cũng đâu phải là ngành học của mình! – Phong lắc đầu, đáp.
- Đấy! Chính vì như thế đấy. Nhiều khi mình cũng định tìm một
công ty nào đó để làm như cậu. Nhưng suy nghĩ mãi, lại sợ không được làm đúng
với chuyên môn của mình. Vì vậy mà tớ định sắp tới sẽ đi học thêm cái bằng Luật
Sư. Dù sao mình cũng ở thành phố, tiện cho việc học mà…- Thái vẫn không ngừng
huyên thuyên.
- Để xem cậu đang đọc cái gì nào! – Phong ngồi xuống và cầm cuốn
sách trên bàn lên xem. Đó là cuốn “Bàn về tinh thần pháp luật” của Montesquieu.
Phong lật ra qua vài trang, rồi gật gù:
- Ờ! Cuốn này cũng hay đấy!...
Thái tiếp lời, hào hứng:
- Âu Châu vốn là vùng đất của triết học khai sáng và tiến bộ. Đó
là cái nôi của tư tưởng dân chủ cũng như bình đẳng xã hội…Phương pháp tư duy lý
tính của họ rất cần thiết cho một xã hội còn mang nặng tư tưởng Á Đông lạc hậu
như ở nước ta!...
Nói đến đó thì có vẻ như bị cụt hứng, anh dừng lại vài giây, rồi
bất giác đấm mạnh tay xuống bàn, lúc lắc mái đầu húi cua, ngán ngẫm:
- Nhưng rồi chỉ đọc thế thôi, chắc cũng chẳng để làm gì đâu.
Tình hình này cũng đến nước học xong rồi về lấy vợ cho xong bổn phận. Cậu vẫn
nhớ câu chuyện về hai vợ chồng người bện dép chứ?(*) – Thái bĩu
môi và nói bằng một giọng điệu sâu cay.
- Chắc cũng không đến nổi bi quan như vậy đâu! Sự vật luôn vận
động theo chiều hướng tiến bộ mà! – Phong để cuốn sách vào chỗ cũ, nói.
- Rồi cậu sẽ thấy! Rút cục thì hình thức cũng sẽ phản ánh đúng
bản chất thôi! – Thái gằn giọng. Có vẻ như anh vẫn không mấy tin tưởng vào
những điều mà Phong vừa nói cho lắm.
Phong quay người qua, vỗ vỗ lên vai bạn:
- Thôi nào! Phải lạc quan lên chứ! Ông bạn!...
- Chà! Mãi nói chuyện nên quên khuấy đi mất! Để mình pha cà phê
nhé! – Thái bật kêu lên, xuýt xoa.
Anh cười hề hề như để chuộc lỗi, rồi lập tức đứng lên đi lấy cà
phê để pha. Vài phút sau, mùi cà phê thơm ngậy đã bốc lên đầy quyến rũ, lan tỏa
khắp gian phòng.
Phong nhận ra rằng: Cuộc sống nhàn rỗi đã khiến cho Thái trở nên
mập mạp hẳn đi. Đôi mắt anh như híp lại, khuôn mặt béo căng và bóng nhẫy, nếu
là gặp ngoài đường thì sẽ rất khó để nhận ra. Tuy vậy nom anh cũng già dặn và
trưởng thành hơn. Những nếp nhăn hằn sâu ở khoảng giữa hai chân mày, trên trán,
cho thấy những thời khắc trăn trở và suy tư mà anh đã từng trãi qua.
Trong lúc đợi cà phê, Thái châm thuốc hút và tiếp tục câu chuyện
của mình:
- Thời gian qua tớ ở nhà, đọc nhiều sách và cũng chiêm nghiệm ra
được nhiều điều mới mẻ cậu ạ. Khối đứa cử nhân như mình còn thất nghiệp, đủ mọi
ngành nghề, mọi lĩnh vực. Chúng nó cũng đều có chung suy nghĩ như vậy cả. Chẳng
có mấy ai lạc quan với tình hình!…
Phong ngồi im, mắt chớp chớp, chẳng hiểu là do suy nghĩ hay do
khói thuốc lá cay xè nữa. Cà phê vẫn tí tách rơi, chậm rãi nhỏ từng giọt xuống
cái cốc thủy tinh trong suốt bên dưới. Cái thú pha cà phê này quả thật không dành
cho những người vội vàng và thiếu kiên nhẫn.
Thái bỏ cái phin xuống, rót cà phê ra hai cốc nhỏ bằng sứ có
quai cầm.
- Cậu thích đậm nhạt thế nào thì tùy ý cho đường vào! – Anh nói
và đẩy cốc cà phê về phía bạn. Rồi cũng tự tay xúc mấy thìa đường ở lọ cho vào
cốc của mình.
- Cảm ơn!
- Cậu thấy đấy! – Thái nói tiếp, tay vẫn khuấy chiếc thìa đều
đều – Mấy đứa lớp mình như thằng Tuấn, thằng Hùng, thằng Khanh… vẫn đang thất
nghiệp hết. Thế nhưng có đứa nào chịu về quê kiếm việc đâu. Chúng nó vẫn đang
cố sống cố chết bám trụ ở Hà Nội cả. Đến là chuột chạy cùng sào. Bữa trước tớ
gặp thằng Tuấn. Nó mới xin vào làm một chân bảo vệ cho công ty xuất nhập khẩu,
suốt ngày ngồi trông xe và hút thuốc lào đến rã cả họng…Cậu thử nghĩ xem! Ai
đời, một cử nhân luật mà bây giờ lại phải đi làm bảo vệ. Thế mà hồi còn đi học,
hễ mở miệng ra là toàn nói những chuyện vĩ mô về nhà nước và pháp luật cả! Rồi
thì lý tưởng này, dự định nọ…Cậu thấy đấy! Bây giờ thì các cu cậu đều đã thấm đòn
hết cả rồi! Hết mơ mộng hão huyền rồi!...
Phong nhấp một ngụm cà phê, nhưng vì buồn cười quá mà phì cả ra
ngoài.
- Chuyện đó thì có thật! – Phong đưa tay lau chỗ cà phê vừa bị vương
lên áo, nói - Mình cũng có nghe nói cậu Trung, bây giờ vào làm cho một công ty
vệ sĩ. Hình như được một doanh nhân người Đài Loan thuê làm vệ sĩ riêng cho ông
ta thì phải. Trung trước đây là võ sư, lại học luật. Được một vệ sĩ toàn tài
như thế hộ vệ thì còn gì bằng!…
Thái cười bò ra, hàm răng trắng lóa mở ra hết cỡ.
- Thôi! Không nói chuyện này nữa! Buồn cười đến chết mất…- Thái
vừa cố nhịn cười, vừa xua tay, nói.
Phong châm thuốc hút. Sực nhớ hồi nãy Thái có nói đến chuyện đi
học Luật Sư, luôn tiện hỏi:
- Vậy cậu định học xong Luật Sư thì sẽ mở văn phòng ở đâu?
Thái chau mày:
- Ở đây!.. Hoặc nếu cần thì thuê bên Hà Nội cũng được! Vấn đề là
cứ học xong cái đã…
Rồi anh tặc lưỡi, nói thêm:
- Làm thì làm vậy, chứ mình cũng chẳng tin tưởng lắm đâu. Chỉ là
để có cái danh mà gọi, khỏi uổng phí cái công mình đã học tập bấy lâu mà thôi!…
Nghe bạn nói vậy, Phong cũng cảm thấy buồn buồn. Anh hiểu rằng,
không chỉ bạn mình, mà có rất nhiều người, khi va chạm với thực tế cuộc sống,
họ đã dần đánh mất đi cái niềm tin và bầu nhiệt huyết thủa ban đầu. Nhưng vốn
là người lạc quan, anh vẫn tin tưởng vào những điều tốt đẹp, vào tương lai phía
trước.
Hai người bạn lâu ngày gặp lại, họ ôn cố tri tân, mãi cho đến
tận khuya mới chịu đi nghỉ.
- Cậu nhớ đặt báo thức cho mình nhé! – Phong vừa buông màn vừa
dặn.
Thái nhổm dậy, với tay cầm cái đồng hồ báo thức trên bàn:
- Mấy giờ?
- 5 giờ!
Thái vặn dây cót, rồi chỉnh kim báo thức đến con số 5. “Ok rồi!”
– Cậu ta nói và đặt trả lại cái đồng hồ lên mặt bàn.
o0o
Tiếng chuông báo thức réo rắt đã kéo Phong choàng dậy khỏi
giường. Anh ngồi thõng chân, đưa tay lên dụi mắt và hít thở một hơi thật sâu để
cố ghìm cơn buồn ngủ vẫn đang không ngừng mời gọi. Nhìn Thái vẫn đang ngủ say
như một chú mèo mướp cuộn mình trong chăn ấm, Phong không khỏi ghen tị cho hoàn
cảnh vô ưu của anh bạn lúc này. Tự nhiên anh lại ước giá như mình cũng chưa đi
làm, để giờ này được đánh một giấc thật thoải mái và đã đời cho đến tận trưa.
Phong vừa co ro mặc quần áo, vừa luôn mồm xuýt xoa vì lạnh. Cài
khuy áo khoác và đi giày xong, anh xoa hai bàn tay vào nhau rồi đi đi lại lại
trong phòng một lúc cho ấm người. Từ ngày đi làm, anh đã rèn luyện được cho mình
thói quen dậy sớm, không còn tự nuông chiều bản thân một cách dễ dãi như hồi còn
là sinh viên nữa.
Nhìn đồng hồ thấy đã đến lúc phải lên đường, Phong luồn tay vào
trong màn, lay bạn:
- Mình đi làm đây!
Thái giật chắc mình, mở bừng mắt và ngơ ngác nhìn quanh:
- Ờ! ờ!... – Rồi sau khi đã định thần và hiểu ra mọi chuyện, anh
giơ tay lên, giọng vẫn còn ngái ngủ - Buổi đầu tuần, cậu đi làm cho kịp giờ…
Rảnh rỗi lại ghé chơi!...
- Tạm biệt cậu! Cứ ngủ tiếp đi, trời hãy còn sớm chán!
Nói rồi Phong đứng thẳng người lên, vươn vai, vặn mình răng rắc mấy
cái rồi bước ra, nhẹ nhàng khép cảnh cửa phòng lại.
__________________________________________
(*): Một điển tích cổ của Trung Quốc: Có hai vợ chồng nọ làm
nghề bện dép và đan mũ. Họ đang có ý định chuyển đến nước Việt để sinh sống và
hành nghề. Một người bạn thấy vậy thì ra sức khuyên can. Hai vợ chồng hỏi tại
sao. Người bạn đó đáp: “Nước Việt là một nơi mà người ta đi chân đất và để đầu
trần. Vậy mà hai người lại đem cái nghề bện dép và đan mũ đến đó để thực hành
thì e không ổn chút nào. Mang cái sở trường của mình đến một nơi không sử dụng
sở trường ấy. Thứ hỏi không khốn sao được?”. Hai vợ chồng kia nghe nói vậy thì
từ bỏ ý định mà không đi đến nước Việt nữa.
